Lambo Rijssen Kunststoffen bv
Sinds 1964 een begrip op het gebied van vezel versterkte polyester producten

Gerrit Bloemendal begon in 1964 onder de naam Eglass-plastics met de ontwikkeling en productie van polyester onderdelen voor race motoren.Zelf liefhebber van alles wat met snelheid te maken had en fanatiek motorcoureur en later zelfs wereldkampioen en werelrecordhouder 400 meter sprint zocht naar een betere aerodynamica voor zijn motoren om de records nogmaals te verbreken. Er was echter niets op de markt te vinden en daarom besloot hij het zelf te ontwikkelen en te maken. Tussen de koeien werden de eerste racekuipen, spatborden en zitjes gemaakt. En dat bleef onders zijn mede racefanaten niet onopgemerkt. De vraag naar de eglass racekuipen steeg en snel werd de productie opgevoerd en werd het eerste personeel aangenomen....In 1972 werd de productie vanuit de boerderij in Enter verruild voor een heuse polyesterfabriek in rijssen. En als snel werden er ook veel andere producten aan het leveringprogramma toegevoegd.Plantenbakken, spoilers voor auto en vrachtwagens, zitjes voor rolstoelen, machine kappen, luifels voor woningen, meubilair. Alles wat maar uit een mal te halen valt is geschikt om in kleine en middelgrote series in polyester te produceren.

Een polyester is een polymeer dat bestaat uit een keten van esterverbindingen.

Polyesters worden gevormd door een polycondensatiereactie van dicarbonzuur en een diol of door een polycondensatiereactie van een groot aantal moleculen met zowel een carbonzuur als een alcohol-groep.Wanneer bijvoorbeeld een polyester wordt geproduceerd uit glycol en tereftaalzuur ontstaat de polyester polyethyleen tereftalaat (PET). PET wordt gebruikt voor de productie van frisdrankflessen en voor kleding.

O O O O
|| || || ||
... - O - C - C6H4 - C - O - CH2 - CH2 - O - C - C6H4 - C - O - CH2 - CH2 - O - ...
.
Polyester

Polyester kan zowel een thermoplastische (onder invloed van temperatuur smeltend) als thermohardende (onder invloed van een chemische reactie uithardende) kunststof zijn.

De thermohardende polyester is een vloeibaar mengsel van onverzadigde polyester en styreen. Deze twee komponenten kunnen onder invloed van een verharder (een peroxide) met elkaar reageren tot een harde kunststof. Deze polyester wordt meestal verstevigd met behulp van glasvezel. Dit heet glasvezelversterkt polyester, maar wordt ook vaak simpelweg "polyester" genoemd. Bekende toepassingen zijn zeiljachten en roeiboten.

Het verwerken van glasvezelversterkte polyester kan op velerlei manieren. De meest bekende techniek is het handlamineren of in het Engels hand lay-up. Bij deze techniek worden matten of weefsels op een open mal geïmpregneerd met hars. Dit gebeurt met een kwast of roller. Vervolgens wordt met een ontluchtingsroller alle lucht uit het laminaat gerold. De gewenste dikte van het laminaat wordt bereikt door het aantal lagen glasmat of glasweefsel. Op deze wijze worden nog steeds vele polyester producten gemaakt zoals wildwaterbanen, kano's, allerlei beschermkappen voor machines en dergelijke.

Een andere manier om de hars aan te brengen is met een spuitmachine. Deze machine heeft een grote en een kleine pomp waarmee respectievelijk de hars en de verharder naar een spuitpistool worden gepompt. Op het spuitpistool zit een "cutter" die een continu aangevoerde glasvezel in kleine stukjes hakt en deze glassnippers met de harsstraal meespuit. Nadat het glas/polyester mengsel op de mal is gespoten moet dit met een ontluchtingsroller worden ontlucht. Bekende voorbeelden van deze techniek zijn polyester tuinvijvers, het 50 meter lange busstation te Hoofddorp en de versterkingslaag op de achterkant van kunststof ligbaden.

Bij bovenstaande technieken komt tijdens de verwerking styreen vrij. Hoewel deze styreendamp bij voldoende ventilatie niet direct een groot gevaar vormt, kan de doordringende stank wel voor overlast zorgen. Om de styreenemissie te voorkomen zijn er een aantal verwerkingstechnieken ontwikkeld waarbij een gesloten mal gebruikt wordt. Voorbeelden zijn vacuüminjectie, vacuüminjectie onder folie, light-resin transfer moulding (RTM) of drukinjectie. Bij deze technieken wordt vooraf glasmat en/of glasweefsels op een mal gelegd, waarna de mal wordt gesloten met een contramal. Door middel van vacuüm (vacuüminjectie) of druk (drukinjectie) of een combinatie van druk en vacuüm wordt vervolgens de hars in de mal, dus tussen de glasvezels door, gezogen of geperst. Op deze wijze worden tegenwoordig zelfs complete scheepsrompen van enige tientallen meters lengte in één keer gemaakt.

Nog een veel gebruikte techniek is het wikkelen van buizen en tanks. Hierbij wordt een lange continue bundel glasvezels door een bad met polyester geleid en vervolgens op een ronddraaiende mal gewikkeld. Op deze wijze worden bijvoorbeeld de voedersilo's bij varkensstallen en veel leidingwerk in de chemische industrie gemaakt.

Nog weer heel andere verwerkingstechnieken voor onverzadigde polyesterhars zijn pultrusietechniek, SMC-perstechniek, koudpersen en het gieten van polymeerbeton.